Ο όρος Ashtanga Yoga (aṣṭa = οκτώ, anga = μέλη) αναφέρεται στην ολιστική επιστήμη της γιόγκα όπως διατυπώθηκε από τον σοφό Πατάντζαλι στα Yoga Sūtras.

Εκεί, η γιόγκα παρουσιάζεται ως οκταμερής πορεία αυτογνωσίας και απελευθέρωσης, που καλλιεργεί τη συνειδητή παρουσία μέσα από όλα τα επίπεδα του ανθρώπου – το σώμα, τον νου, την αναπνοή και την ψυχή.

Τα οκτώ μονοπάτια της επίγνωσης είναι:

1. Yama – ηθικές στάσεις απέναντι στους άλλους (ahimsa, satya, asteya, brahmacharya, aparigraha).

2. Niyama – προσωπική πειθαρχία και καθαρότητα (saucha, santosha, tapas, svadhyaya, Ishvara pranidhana).

3. Āsana – η σωματική στάση που εδραιώνει σταθερότητα και άνεση.

4. Prāṇāyāma – η ρύθμιση και η συνειδητοποίηση της αναπνοής, πύλη προς τη λεπτή ενέργεια.

5. Pratyāhāra – η απόσυρση των αισθήσεων από τα εξωτερικά αντικείμενα.

6. Dhāraṇā – η συγκέντρωση του νου σε ένα σημείο.

7. Dhyāna – ο διαλογισμός, η αδιάλειπτη ροή προσοχής.

8. Samādhi – η κατάσταση πληρότητας και ενότητας, όπου υποχωρεί κάθε διαχωρισμός.

Αυτή η οκταμερής πορεία αποτελεί τη βάση κάθε αυθεντικής παράδοσης της γιόγκα.

Η πρακτική, όπως τη διδάσκουμε, προσεγγίζει όλα αυτά τα επίπεδα ,

όχι μόνο το σώμα αλλά και τον νου,την αναπνοή,τη ψυχοσυναισθηματική ισορροπία και την καλλιέργεια της επίγνωσης.

Από τον Πατάντζαλι στον Pattabhi Jois

Η Ashtanga Vinyasa Yoga, όπως διαδόθηκε από τον Sri K. Pattabhi Jois, εμπνέεται από αυτήν ακριβώς τη φιλοσοφία του Πατάντζαλι και τη μεταφέρει στο πεδίο της κινούμενης πρακτικής.

Το σύστημα αυτό οργανώθηκε με βάση το αρχαίο κείμενο Yoga Koruntaτου σοφού Vamana και διδάχθηκε αρχικά από τον T. Krishnamacharya στις αρχές του 20ού αιώνα.

Αργότερα, ο Pattabhi Jois το συνέχισε και το συστηματοποίησε στο Mysore της Νότιας Ινδίας.

Τα κύρια στοιχεία που χαρακτηρίζουν την πρακτική αυτή είναι:

• Tristhāna – τα τρία θεμέλια της επίγνωσης: η στάση του σώματος (āsana), η αναπνοή (ujjayi prāṇāyāma) και η εστίαση του βλέμματος (dṛṣṭi).

• Vinyāsa – ο συγχρονισμός αναπνοής και κίνησης. Κάθε στάση συνδέεται με συγκεκριμένο ρυθμό αναπνοής, δημιουργώντας ροή και εσωτερική θερμότητα.

• Bandha – τα ενεργειακά κλειδώματα που διατηρούν τη ζωτική ενέργεια και υποστηρίζουν τη σταθερότητα.

Η εσωτερική θερμότητα που αναπτύσσεται καθαρίζει το σώμα και τον νου από τα «δηλητήρια» που περιγράφει ο Pattabhi Jois: πόθο, θυμό, πλάνη, απληστία, ζήλια και νωθρότητα.

Όταν η πρακτική διατηρείται με συνέπεια και αφοσίωση, αυτά τα εμπόδια διαλύονται και το φως της εσωτερικής φύσης αναδύεται φυσικά.

Η προσέγγισή μας

Αν και διδάσκουμε Ashtanga Yoga, η σχολή μας δεν ακολουθεί αυστηρά τη γραμμή της Mysore.

Αντλούμε σεβασμό και έμπνευση από την παράδοση, αλλά προσεγγίζουμε κάθε μαθητή προσωπικά, με βάση την εμπειρία και τη γνώση που έχουμε καλλιεργήσει τα τελευταία είκοσι περίπου χρόνια.

Η πρακτική μας τιμά τη διδασκαλία του Πατάντζαλι ως οδός επίγνωσης και εσωτερικής ελευθερίας,

αξιοποιεί τη δυναμική της Ashtanga Vinyasa ως μέσο εξαγνισμού και ενοποίησης και προσαρμόζεται στις ανάγκες, τον ρυθμό και το επίπεδο του κάθε ασκούμενου.

Η ουσία της γιόγκα παραμένει η ίδια: η επιστροφή στη φυσική μας κατάσταση αρμονίας, διαύγειας και παρουσίας.

Όλα τα εργαλεία – στάσεις, αναπνοή, ροή, συγκέντρωση – υπηρετούν έναν σκοπό: να θυμηθούμε την πληρότητα που ήδη υπάρχει μέσα μας.

Ήταν ο ίδιος ο Pattabhi Jois που υπαινίχθηκε κάποια στιγμή ότι η γιόγκα που δίδασκε θα μπορούσε να μετατραπεί σε ένα «τρελλό rollercoaster»;

(Όπως και έγινε μετέπειτα στο δυτικό κόσμο).

Νομίζω ότι η ιδέα πίσω από αυτό το χαρακτηρισμό ήταν πως θα μπορούσε να συμβεί κάτι τέτοιο αν η πρακτική δε γινόταν σωστά ….

Αλλά,για τον Δυτικό άνθρωπο που έχει ανατράφεί στο πλαίσιο της συνεχούς σύγκρισης και του ανταγωνισμού δεν είναι άμεσα διαθέσιμη η οδηγία που αναφέρει ο Patanjali στις Yoga Sutras

για το σωστό τρόπο ή τη σωστή στάση:

«…αυτή η πρακτική βασίζεται στη σταθερή μακρόχρονη εξάσκηση ,

με συνέπεια και με σωστή διάθεση νοοτροπία και συμπεριφορα»*.

Αυτό θα μπορούσε να είναι μια πιθανή σωστή μετάφραση για τον όρο Άσανα ως «στάση- συμπεριφορά ».

Κι αυτή η έλλειψη μπορεί να δημιουργήσει όντως μια περίεργη κατάσταση.

Το θέμα είναι

και αναφέρεται συχνά ,

ότι η πρακτική των asana που έχουν δωθεί από τον Krishnamacharya και μετέπειτα από τον Pattabhi Jois,

δεν έχει κανένα πνευματικό πλαίσιο γύρω της.

Νομίζω ότι ο Pattabhi Jois προσπάθησε τις πρώτες μέρες,

αλλά μερικοί από τους παλιούς δασκάλους αισθάνονται ότι τα παράτησε όταν οι Δυτικοί μαθητές δεν καταλάβαιναν.

Οπότε κατάληξε στο γνωστό:

“Practice and all is coming”

Επιπλέον, υπήρχε πάντα το θέμα της γλώσσας .

Τα αγγλικά του δεν ήταν πολύ καλά (ούτε και ήταν υποχρεωμένος μεταξύ μας ….).

Έτσι,αυτό που μας έχει απομείνει,

είναι μια πρακτική που,

μέσω της διέγερσης της σπονδυλικής στήλης, αναδεύει τα πάντα στην επιφάνεια.

Αλλά μας αφήνει άδειους όσον αφορά το πώς να αντιμετωπίσουμε αυτό που θα ανακαλύψουμε για μας.

Επομένως, πρέπει να το αναλάβουμε μόνοι μας.

Όταν λέγεται ότι το μεγαλύτερο κομμάτι της πρακτικής γιόγκα,

η πραγματική γιόγκα,

συμβαίνει εκτός στρώματος είναι αλήθεια.

Αλλά τι σημαίνει αυτό;

Χρειαζόμαστε ένα σύστημα με το οποίο να δουλέψουμε τη συμπεριφορά.

Για να διεκδικήσουμε τον εαυτό που θέλουμε να γίνουμε.

Κάτι πιο σύγχρονο συγκεκριμένο και πρακτικό που να μεταφράζει στη καθημερινότητα μας τη φύση των γιάμα και νιγιάμα του Patanjali που γράφτηκαν εκατοντάδες χρόνια πριν.

Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να προσπαθήσουμε να επαναφέρουμε περισσότερες τελετουργίες και ρουτίνες στη ζωή που να προσφέρουν γείωση και υποστήριξη για να επεξεργαστούμε τα βαθιά samskaras και τα karmas που η χάθα γιόγκα μας επιτρέπει να δούμε. Δηλαδή, πιθανώς θα πρέπει όλοι να ασχοληθούμε και με άλλες θεραπευτικές μεθόδους παράλληλα με την πρακτική γιόγκα για να δουλέψουμε τα αποτελέσματά της,

στην έλλειψη ενός βαθύτερου πλαισίου για την πρακτική μας στη σύγχρονη, δυτική κοινωνία.

Το θρυλικό “Practice and all is coming”

Χρειάζεται αρχικά να φανούμε στο στρώμα.

Η Ashtanga vinyasa είναι για όλους αν εμείς ως δάσκαλοι μπορούμε να τη διδάξουμε σε όλους.

Θα συναντήσουμε τις προηγούμενες εμπειρίες του εαυτού μας πάνω στο στρώμα …

Με κάθε αναπνοή θα κληθούμε να αναγνωρίσουμε,

ότι έχουμε την ευκαιρία να αλλάξουμε τα δεδομένα .

Αυτό από μόνο του ,

είναι συγκλονιστικό γεγονός για το σώμα …

Adam Keen ॐ

*Yoga Sūtra 1.14

Sanskrit (IAST):

sa tu dīrgha-kāla-nairantarya-satkārāsevito dṛḍha-bhūmiḥ

Μετάφραση (κλασική απόδοση):

«Αυτή (η πρακτική) εδραιώνεται γερά όταν καλλιεργείται για μεγάλο χρονικό διάστημα, χωρίς διακοπή, και με σωστή στάση/σεβασμό/αφοσίωση.»

Εδώ,

Η ζωή γεννιέται ΑΝΑΠΝΕΟΝΤΑΣ…

Εδώ,

Η Δύναμη της ζωής είναι για τον ΚΑΘΕΝΑ…

Εδώ,

ο τόπος γεννήθηκε για σένα που ΑΝΑΖΗΤΑΣ…

Εδώ,

όλα τα σώματα μπορούν να ΑΝΑΤΕΙΛΟΥΝ!

Καθώς εμείς παρακολουθούμε το φυσικό κόσμο και τα φαινόμενα που συμβαίνουν εδώ…
Τα αίτιο της αλλαγής συμβαίνουν ήδη κάπου αλλού δημιουργώντας τη πραγματικότητα που ζούμε καθημερινά…

Μια ιδέα και οποιαδήποτε σκέψη, ξεκινά σε εκείνο το πεδίο ενέργειας και κατόπιν εκδηλώνεται σαν αποτέλεσμα στο φυσικό κόσμο… Μαθαίνω να εργάζομαι με την ενέργειά μου στο κόσμο της Αιτίας. Γιατί το κάνω αυτό;

Η εξάσκηση που ονομάζουμε Γιόγκα είναι ολιστική θεραπεία.

Τα συμπτώματα των ασθενειών ξεκινούν από δυσάρεστα συναισθήματα που το σώμα δε μπορεί να διαχειριστεί. Προέρχονται από σημεία δράσης μας που χρειάζονται θεραπεία.

Η φυσική συνέπεια αυτής της κατάστασης,όταν γίνεται χρόνια,είναι η εκδήλωση της ασθένειας στο σώμα στη ψυχή και στο πνεύμα. Υποχωρεί όταν αρχίσουν αλλαγές στο σύστημα της σκέψης και συμπεριφοράς μας.

Μαθαινουμε να αναγνωρίζουμε τη σειρά δημιουργίας αυτών των γεγονότων και ξεκινώντας από από το ενεργειακό σώμα θεραπεύουμε το φυσικό. Ενισχύοντας την υγεία, η ενδυνάμωση της ενέργειας γίνεται η πραγματικότητα που βιώνουμε σε σχέση με τον εαυτό μας και τα πάντα.

Βελτιώνοντας τη σχέση με τον εαυτό μου… Νιώθω την αναγέννηση μου σε ενα καινούριο κόσμο. Μαθαίνω να διαχειρίζομαι τα οριά μου χωρίς την αίσθηση ότι είμαι υπερβολικά ευαίσθητος η ότι χρειάζεται να κρυφτώ από τον αληθινό κόσμο…

Οι αμφιβολίες και οι φόβοι για τον αυθεντικό εαυτό μου φεύγουν μακρυά. Η επιλογή είναι πλέον πραγματικά δική μου και όχι επιλογή ανάγκης.
Βλέπω την αλήθεια μου…
Συνδέομαι με τον αυθεντικό εαυτό μου…
Αναγνωρίζω…
Ότι υπάρχουν πολλά περισσότερα που είμαι… μαζί με το σώμα…
Παράλληλα και συμπληρωματικά… και γνωρίζοντάς τα αγαπώ και εκτιμώ περισσότερο… Εμένα!
Αγαπώ τον εαυτό μου.
Και η σχέση με τα πάντα γύρω μου διαφοροποιείται.
Η διαφορά ειναι εμφανής.
Συχνά μπορεί να ακούω την έκφραση
«Άλλαξες , δεν είσαι το ίδιο προσωπο.Δε ξέρω τι έκανες αλλά φαίνεσαι πιο φωτεινός πιο ελαφρύς!»

Αλλά εγώ γνωρίζω ότι…

Τα πάντα μπορουν να αλλάξουν όταν μπορώ να τροποποιήσω τη μηχανική λειτουργία μου και περνώ σε δράση συνειδητή.
Δημιούργησα κάτι όμορφο για μένα.

Intermediate Ashtanga vinyasa yoga
A to B series

Είναι παράδοση στο σύστημα Ashtanga yoga να τελειοποιήσει ο μαθητής τη πρακτική του στη πρώτη σειρά , πριν συνεχίσει στις άσανες και τεχνικές της δεύτερης…

Οι παραδόσεις είναι πάντα σεβαστές αλλά ας γνωρίζουμε ότι οι μαθητές είναι άνθρωποι με διαφορετικες ανάγκες θεραπείας και καλό θα ήταν να μην αντιμετωπίζονται από τους Δασκάλους σαν μηχανές. Άλλωστε η μηχανικότητα είναι κυρία αιτία τραυματισμών, αν θελουμε να ανάγουμε το βίωμα ακόμα και εκτός στρώματος.

Τουλάχιστον μία φορά το χρόνο υποστηρίζω την ένταξη περισσότερων ασανων από τη σειρά Intermediate σε νέους μαθητές, ως αποτέλεσμα της προσπάθειας που καταβάλουν όλη τη χρονιά γιατί:

  1. Απλα δεν υπάρχει αρκετή σε όλα τα επίπεδα των κινήσεων του ανθρώπινου σώματος οταν καποιοσ ασκείται μόνο στο Primary
  2. Αυτός ο παράγοντας συχνά δημιουργεί έλλειψη κινήτρων μετά από λίγο, επηρεάζοντας εστίαση και δέσμευση, συχνά οδηγώντας τους μαθητές σε παραίτηση.
  3. Οι πίσω κάμψεις και οι τεχνικές του αρχικού τμήματος της Δεύτερης σειράς (intermediate) βοηθούν πολύ στην αποφόρτιση της πλάτης. Το έχω δει αυτό σε τόσους πολλούς μαθητές με τα μάτια μου.
  4. Υπάρχει ένα φυσικός τρόπος συμπλήρωσης ανάμεσα στην ενέργεια των δύο σειρών.
  5. Πολλές στάσεις της σειράς είναι στην πραγματικότητα διαθέσιμες στους μαθητές, ακόμα κι αν δεν έχουν τελειοποιήσει όλες τις άσανες στο primary. Πραγματικά βοηθούν στη αναβάθμιση της Πρώτης σειράς.
  6. Τέλος, η Πρώτη σειρά μπορεί να τροποποιηθεί έτσι ώστε η ουσία της να μπορεί να διατηρηθεί, επιτρέποντας της να ταιριάζει σε κάθε σώμα ανάλογα με τις δυσκολίες , (άλλωστε μιλάμε για ενήλικα διαμορφωμένα σώματα και όχι για εφήβους).

Μπορούμε απλά να χρησιμοποιήσουμε μια παραλλαγή για να «κράτησουμε το χώρο » σε μια άσανα που δεν είναι διαθέσιμη προς το παρόν στο μαθητή.

Ωστόσο, ακόμα στην Ashtanga υπάρχει ένα υπερβολικό “κράτημα της μύησης” γύρω από κάτι που δεν βγάζει νόημα , τουλάχιστον για μένα.
Ειδικά αν λάβουμε υπόψην το γεγονός ότι οι πρώτοι μαθητές στο Mysore έμαθαν Πρώτη και Δεύτερη σειρές γρήγορα (συχνά σε λίγους μήνες) τροποποιοντας όπου ήταν απαραίτητο).

Μόνο το σκεπτικό της προσπάθειας να βγάλουν τη τάξη από το χάος όταν μεγαλύτεροι αριθμοί μαθητών έφτασαν στο Mysore άλλαξε την προσέγγιση.
Αλλά, όταν είμαστε στο σπίτι μας ή σε μια αίθουσα με λιγότερους μαθητές , έχουμε την αυτονομία να σκεφτούμε διαφορετικά.

Η δική μου οπτική βασίζεται στο να μάθω μια πρόχειρη εκδοχή των δύο σειρών – χωρίς να πιέζω κανένα σχήμα, μάλλον τροποποιώντας ή χρησιμοποιώντας παραλλαγές για να «κρατήσουν χώρο» σε μια άσανα που δεν είναι εφικτή επί του παρόντος , στη συνέχεια με τα χρόνια, μπορω σταδιακά να τις επαναφερω στην αρχική ενιαία μορφή τους . Οι δύο σειρές αλληλοσυμπληρώνονται.

Adam Keen